Σάββατο, 7 Ιανουαρίου 2017

Ο Νίκος Καζαντζάκης θυμάται την πρώτη του επίσκεψη στο δημοτικό σχολείο:
Ήμουν σαν ένα μικρό καταστολισμένο σφαγάρι κι ένιωθα μέσα μου περφάνια και φόβο. Μα το χέρι μου ήταν σφηνωμένο βαθιά μέσα στη φούχτα του πατέρα μου κι αντρειευόμουν. Μπήκαμε σ’ ένα παλιό χτίρι, με μια φαρδιά αυλή κι ένα κατασκονισμένο πλατάνι στη μέση. Κοντοστάθηκα, δείλιασα. Το χέρι μου άρχισε να τρέμει μέσα στη μεγάλη ζεστή φούχτα.
Ο πατέρας μου έσκυψε, άγγιξε τα μαλλιά μου, με χάιδεψε. Τινάχτηκα. Ποτέ δε θυμόμουν να μ’ έχει χαϊδέψει. Σήκωσα τα μάτια και τον κοίταξα τρομαγμένος. Είδε πως τρόμαξα, τράβηξε πίσω το χέρι του:
-Εδώ θα μάθεις γράμματα, είπε, να γίνεις άνθρωπος. Κάμε το σταυρό σου.
Ο δάσκαλος πρόβαλε στο κατώφλι. Κρατούσε μια μακριά βίτσα και μου φάνηκε άγριος, με μεγάλα δόντια, και κάρφωσα τα μάτια μου στην κορφή του κεφαλιού του να δω αν έχει κέρατα, μα δεν είδα, γιατί φορούσε καπέλο.
-Ετούτος είναι ο γιος μου, του ‘πε ο πατέρας μου
-Ξέμπλεξε το χέρι μου από τη φούχτα του και με παράδωκε στο δάσκαλο.
-Το κρέας δικό σου του ‘πε, τα κόκαλα δικά μου. Μη τον λυπάσαι, δέρνε τον, κάνε τον άνθρωπο.
-Έγνοια σου, καπετάν Μιχάλη. Έχω εδώ το εργαλείο που κάνει τους ανθρώπους, είπε ο δάσκαλος κι έδειξε τη βίτσα.
“ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟΝ ΓΚΡΕΚΟ”

Πέμπτη, 5 Ιανουαρίου 2017

Καζαντζάκης – Αν ενωθώ με τους άλλους θα χάσω την ελευθερία μου

"Δεν θα ήθελα να πεθάνω ποτέ." Στις αρχές του 1957 η δημοσιογράφος Γιολάντα Τερέντσιο (σσ οι παλιότεροι θα τη θυμούνται ανεξίτηλα) επισκέφθηκε το ζεύγος Καζαντζάκη στο σπίτι τους στην πόλη Αντίμπ. Περιγράφει το χώρο, δίνει ένα σύντομο πορτρέτο του συγγραφέα και καταγράφει τη συζήτηση που είχε μαζί του.
Παραθέτουμε ένα απόσπασμα:
Ζουν ήσυχα, ερημικά, οι δυο Ελληνες στο γραφικό μικρό σπίτι της οδού του Μπα-Καστελέ. Απ' τα παράθυρά τους βλέπουν το λιμάνι της Αντίμπ και τη γαλανή Μεσόγειο. Η πρόσχαρη φιλοξενία της οικοδέσποινας αγκαλιάζει τον επισκέπτη μόλις δρασκελίσει το κατώφλι. Λίγα σκαλιά οδηγούν στο γραφείο του συγγραφέα. Ψηλός, ίσιος, ασκητικός, μ' ένα καλό χαμόγελο, απλώνει το μπράτσο και σφίγγοντας το χέρι ρωτάει άπληστα, με την ιδιαίτερη προσφορά του: «Τι νέα μας φέρνετε απ' την Ελλάδα;»
Ευτυχώς, μια σειρά από δημοσιογραφικές έρευνες μ' έχουν φέρει τελευταία σ' επαφή με την έξω από την Αθήνα Ελλάδα κι έτσι του διηγούμαι τι είδα και τι άκουσα στα χωριά και τις πόλεις, από τ' άγρια βράχια της Μάνης ώς την κορφή του Βίτσι.
Πως γίνονται και μεγάλα έργα, αλλά πως η φτώχεια μένει πάντοτε φτώχεια και πως η εγκατάλειψη στα χωριά είναι τόση ώστε οι άνθρωποι στη Βόρειο Ελλάδα μου είπαν πως ζούνε «πίσω από τον ήλιο».
Πίσω από τον ήλιο, μουρμουρίζει ο Καζαντζάκης και σημειώνει την απλή αυτή φράση, που βγήκε απ' τα χείλια του λαού που τόσο βαθιά αγαπάει.
Γ.Τ.: Πέστε μου τώρα και για σας, είσαστε ευχαριστημένος;
Ν.Κ.: Είμαι ευτυχισμένος -αν κι είναι ντροπή να αισθάνεται κανείς ευτυχισμένος μια ώρα τέτοια. Αν δεν ήταν μπροστά η Ελένη, θα σας έλεγα πως αυτή η γυναίκα είναι η αιτία της ευτυχίας μου... πραγματικά, δεν είχα ποτέ μου τολμήσει να φαντασθώ τέτοια κατανόηση από άνθρωπο. Αλλ' αν εξακολουθήσω, θα θυμώσει... Είμαι ευτυχισμένος γιατί μπορώ να δουλεύω, γιατί δεν έχω καμία φιλοδοξία, κανένα μίσος, γιατί έχω την καρδιά μου καθαρή. Οταν δουλεύει κανείς πνευματικά δεν αρρωσταίνει, δεν γερνάει - αυτό είναι το μυστικό: να μην παρατήσει κανείς τη δουλειά του, γιατί τότε αλίμονο. Πέντε λεπτά μετά τον θάνατό σου, το μυαλό σου να δουλεύει ακόμα. Του Γκαίτε, είμαι σίγουρος, ότι δούλευε και μετά τον θάνατό του, γι' αυτό όταν ο Εκερμαν ξεσκέπασε το σώμα του, ήταν σαν του εφήβου, είχε πειθαρχήσει στα βάσανά του.
Γ.Τ.: Αν μπορούσατε να ξαναγεννηθείτε, θα το θέλατε;
Ν.Κ.: Δεν θα ήθελα να πεθάνω ποτέ· μ' ενδιαφέρει η ζωή, ο άνθρωπος -όχι οι άνθρωποι όλοι μαζί.
Γ.Τ.: Πιστεύετε στην ποιοτική εξέλιξη της ανθρωπότητας;
Ν.Κ.: Ενας Αρμένης ποιητής είπε κάποτε: «Ο πιθηκάνθρωπος ξεκίνησε να γίνει άνθρωπος, αλλά δεν έφτασε ακόμα...».
Γ.Τ.: Υπάρχει ελπίδα για τους ανθρώπους να ζήσουν κάποτε ευτυχισμένοι;
Ν.Κ.: Με στοίχημα, σε χίλια χρόνια!... Ενας χωρικός πήρε έναν κόρακα, για να εξακριβώσει αν αλήθεια ζη εκατό χρόνια, μα ο χωρικός πέθανε πρώτος! Ετσι κι εγώ, και χίλια χρόνια αν ζήσω, δεν θα προφτάσω να δω τους ανθρώπους ευτυχισμένους.
Γ.Τ.: Ποια είναι τα μεγαλύτερα εμπόδια στην ευτυχία τους;
Ν.Κ.: Αυτό είναι πολύ δύσκολο ν' απαντήσει κανείς, αυτό είναι η μεγάλη μου αγωνία... Το μεγαλύτερο εμπόδιο στον άνθρωπο είναι, φαντάζομαι, η έλλειψη πίστης σ' ένα ιδανικό ανώτερο από το Εγώ του. Αν δεν πιστεύει κανείς σ' ένα πράγμα ανώτερο από τον εαυτό του, δεν μπορεί να είναι ευτυχισμένος.
Γ.Τ.: Νομίζετε πως μπορεί ν' αποφευχθεί ο τρίτος παγκόσμιος πόλεμος;
Ν.Κ.: Δεν νομίζω πως θα τον γλιτώσουμε...
(Μην λέτε τέτοια πράγματα! φωνάζει η κυρία Καζαντζάκη. Ο,τι και να βάλουμε στο μυαλό μας, ό,τι και να πούμε, τα πράγματα θα έρθουν αλλιώτικα.)
Ν.Κ.: Ο πόλεμος θα σταματήσει όταν ο πιθηκάνθρωπος γίνει άνθρωπος! Ο μεγαλύτερος κίνδυνος σήμερα είναι η διάσταση που υπάρχει ανάμεσα διανοητικού και ηθικού ανθρώπου. Ο διανοητικός άνθρωπος έχει φθάσει στο μαγικό, στο υπεράνθρωπο, ενώ ηθικά είναι ανάπηρος. Οταν αρμονισθούν αυτά τα δύο, τότε θ' αποκτήσει κι η ανθρωπότητα το ισοζύγιο και θα γίνει ευτυχισμένη. Ο σημερινός άνθρωπος μου θυμίζει τον θηριοδαμαστή που μπήκε στο κλουβί των θηρίων νομίζοντας πως η τίγρη ήταν γυμνασμένη...
Γ.Τ.: Ο πνευματικός άνθρωπος μπορεί ν' ανήκει σ' ένα κόμμα ή πρέπει να μένει πάντοτε ανεξάρτητος, για να είναι ελεύθερος να κρίνει; Οπως είπε ο Σαρτρ, κάποτε, ότι ο πνευματικός άνθρωπος πρέπει να πολεμάει την αδικία όπου και να τη βρίσκει.
Ν.Κ.: Είναι δύσκολο για τον πνευματικό άνθρωπο να μείνει μόνος του. Μόνος του είναι αδύνατος, αν ενωθεί όμως με τους άλλους χαλάει. Το πρόβλημα είναι: πώς είναι δυνατόν να ενωθούν οι τίμιοι άνθρωποι; Ο πνευματικός άνθρωπος πρέπει να καταδικάζει την αδικία όπου τη βρίσκει και κάνοντας αυτό που κάνω απαντώ στο ερώτημά σας: γράφω για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια που ποδοπατιέται παντού τόσο εύκολα. Αν ενωθώ με τους άλλους θα χάσω την ελευθερία μου. Η ψυχολογία της μάζας είναι αλλιώτικη, μιλάω για τους διανοούμενους σαν μάζα, όχι για τις λαϊκές μάζες, που τις σέβομαι και που έχουν τη δική τους δουλειά. Ενας πνευματικός άνθρωπος μόνος του μπορεί να δουλέψει καλύτερα: ελεύθερος άνθρωπος παλεύει για την ελευθερία. Δέκα ελεύθεροι άνθρωποι, ενωμένοι, χάνουν την ελευθερία τους. Εκείνο που χρειάζεται είναι ν' ακολουθήσεις τον δρόμο σου ώς την άκρη. Η αξία του δρόμου είναι να μη σταματήσεις ποτέ!
Γ.Τ.: Ποιο είναι το πολυτιμότερο πράγμα στον κόσμο;
Ν.Κ.: Για μένα ο χρόνος. Οπως είπε ο αισθητικός Μπέρναρντ Μπέρενσον, που αποτραβήχτηκε στη Φλωρεντία κι είναι ενενήντα χρονώ, μου έρχεται να κατέβω στο δρόμο και ν' απλώσω το χέρι μου στους διαβάτες και να τους πω: «Δώστε μου λίγο από το χρόνο που χάνετε...».
Γ.Τ.: Κι εγώ που σας έφαγα τόσην ώρα απ' τον πολύτιμο χρόνο σας!
Ν.Κ.: Ε, δεν πειράζει, άπλωσα κι εγώ το χέρι μου και κάτι μάζεψα...

(Περιοδικό «Ταχυδρόμος» 2 Μαρτίου 1957 - αναδημοσιεύθηκε σε επετειακό λεύκωμα για τα 50 χρόνια από το θάνατό του, πέρυσι)

Παρασκευή, 30 Δεκεμβρίου 2016

Η Πρωτοχρονιά σε όλη την Ελλάδα











Η Πρωτοχρονιά σε όλη την Ελλάδα Ήθη κ έθιμα.


Βασιλόπιτα
Μία παράδοση της Κωνσταντινούπολης λέει τα εξής: Όταν ο άγιος Βασίλειος ήταν Επίσκοπος στην Καισαρεία, ο Έπαρχος της Καππαδοκίας πήγε με σκληρές διαθέσεις να εισπράξει φόρους. Οι κάτοικοι φοβισμένοι ζήτησαν την προστασία του ποιμενάρχη τους. «Σας ζητάω αμέσως, τους είπε εκείνος, να μου φέρει ο καθένας ό,τι πολύτιμο αντικείμενο έχει». 
Μάζεψαν πολλά δώρα και βγήκαν μαζί με το Δεσπότη τους οι κάτοικοι της Καισαρείας να προϋπαντήσουν τον Έπαρχο. Ήταν όμως τέτοια η εμφάνιση και η πειθώ του Μεγάλου Βασιλείου, που ο Έπαρχος καταπραύνθηκε χωρίς να θελήσει να πάρει τα δώρα. Γύρισαν πίσω χαρούμενοι κι ο άγιος Βασίλειος πήρε να τους ξαναδώσει τα πολύτιμα αντικείμενα τους. 
Ο χωρισμός όμως ήταν δύσκολος γιατί είχαν προσφέρει πολλά όμοια αντικείμενα, δηλαδή δαχτυλίδια, νομίσματα κ.λ.π. Ο Βασίλειος τότε σκέφθηκε ένα θαυματουργό τρόπο: Διέταξε να κατασκευασθούν το απόγευμα του Σαββάτου μικρές πίτες και μέσα σε καθεμιά τοποθέτησε από ένα αντικείμενο. Την επόμενη μέρα έδωσε από μία σε κάθε Χριστιανό. Και τότε έγινε το θαύμα! 
Μέσα στην πίτα του βρήκε ο καθένας ότι είχε προσφέρει! Από τότε, λέει η παράδοση, κάθε χρόνο, στη γιορτή του αγίου Βασιλείου, κάνουμε κι εμείς πίτες και βάζουμε μέσα νομίσματα.
Η Βασιλόπιτα αποτελεί το κατεξοχήν Πρωτοχρονιάτικο έθιμο μας. Είναι ένα έθιμο που το συναντάμε σε ολόκληρο τον Ελλαδικό χώρο με αρκετές βέβαια παραλλαγές που έχουν να κάνουν κυρίως με τη σύστασή της.
Έτσι σε κάποια μέρη είναι κέικ ή τσουρέκι, σε άλλα αλμυρή ή γλυκιά πίτα με φύλλα ενώ σε κάποια άλλα είναι ψωμί σαν το Χριστόψωμο. Κοινό στοιχείο πάντως της διακόσμησης είναι ένας σταυρός και η αναγραφή του έτους. Σε όλες πάντως τις περιπτώσεις η Βασιλόπιτα είναι στρογγυλή και μέσα της κρύβει ένα φλουρί.
Η βασιλόπιτα είναι συνδυασμός του «εορταστικού άρτου» και του «μελιπήκτου» των αρχαίων προσφορών, τόσο προς τους θεούς όσο και προς τους νεκρούς ή τους κακούς δαίμονες για την εξασφάλιση της υγείας, της καλής τύχης και της ευλογίας του Αγίου Βασιλείου.
Στην πλειοψηφία τους οι Έλληνες κόβουν τη βασιλόπιτα αμέσως μετά την αλλαγή του χρόνου. Σε μερικές όμως, περιοχές της Ελλάδας η Βασιλόπιτα κόβεται στο μεσημεριανό τραπέζι, ανήμερα του Αγίου Βασιλείου την 1η Ιανουαρίου. Όποτε πάντως και αν κοπεί, ακολουθείται το ίδιο εθιμοτυπικό: Ο νοικοκύρης την σταυρώνει τρεις φορές με ένα μαχαίρι και μετά αρχίζει να κόβει τα κομμάτια. Το πρώτο είναι του Χριστού, το δεύτερο της Παναγίας, το τρίτο του Αγίου Βασιλείου, το τέταρτο του σπιτιού και ακολουθούν τα κομμάτια των μελών της οικογένειας με σειρά ηλικίας.
Συνταγή για Βασιλόπιτα

Υλικά :
1 φλιτζάνι τσαγιού γάλα φρέσκο
2 κουταλάκια γλυκού μαγιά
4 αυγά
1 φλιτζάνι βούτυρο γάλακτος
1 ½ φλιτζάνι ζάχαρη
1 φακελάκι μαχλέπι κοπανισμένο
Ξύσμα ενός λεμονιού
1 κουταλάκι γλυκού κοφτό αλάτι
1 κιλό αλεύρι
Λίγα αμύγδαλα

Εκτέλεση :
1. Σε μια μεγάλη λεκάνη βάζουμε μισό φλιτζάνι γάλα χλιαρό και μέσα διαλύουμε τη μαγιά. Προσθέτουμε μισό φλιτζάνι αλεύρι, και το ανακατεύουμε για να γίνει μείγμα.
Το σκεπάζουμε με μια πετσέτα και τ΄ αφήνουμε σε ζεστό μέρος για να φουσκώσει ( 1 ώρα περίπου ).
2. ΄Οταν φουσκώσει, χτυπάμε στο μίξερ τη ζάχαρη με τους κροκούς. Ρίχνουμε το υπόλοιπο γάλα, τ΄ ασπράδια μαρέγκα, το βούτυρο λιωμένο, το μαχλέπι, και το ξύσμα λεμονιού.
Ζυμώνουμε ρίχνοντας λίγο λίγο το αλεύρι, ώστε η ζύμη να μη γίνει πολύ σφιχτή.
Την πλάθουμε σε μπάλες και τη βάζουμε μέσα σε μια λεκάνη. Τη σκεπάζουμε πάλι με πετσέτα και την αφήνουμε σε ζεστό μέρος για 3 ώρες περίπου, ώστε να γίνει διπλάσια σε όγκο.
3. Ζυμώνουμε τη ζύμη για 5 λεπτά και την τοποθετούμε σε βουτυρωμένο λαδόχαρτο μέσα σε ταψί στρογγυλό μεγάλο ή σε δύο μικρά. Τ΄ αφήνουμε σε χλιαρό μέρος 2 ώρες περίπου, σκεπασμένα ώστε να διπλασιαστούν σε όγκο.
4. Πριν τα βάλουμε στο φούρνο, χτυπάμε 1 κρόκο αυγού και 1 κουταλάκι νερό και τ΄ αλείφουμε ελαφρά με πινέλο. Από πάνω με ασπρισμένα αμύγδαλα μπορούμε να σχηματίσουμε τη νέα χρονολογία.
Όλοι γνωρίζουμε για το σπάσιμο του ροδιού, το κόψιμο της βασιλόπιτας, το «καλό ποδαρικό» και τα -απαραίτητα πλέον- γούρια για το σπίτι. Ας κάνουμε όμως μια βόλτα στην Ελλάδα αυτή την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, για να γνωρίσουμε έθιμα που ίσως δεν έχεις συναντήσει ποτέ!


Το ρόδι
"Χίλιοι μύριοι καλογέροι σ' ένα ράσο τυλιγμένοι". Τι είναι;
Το ρόδι είναι σύμβολο αφθονίας, γονιμότητας και καλής τύχης. Σε πολλά μέρη της Ελλάδας κρεμούσαν στο κάθε σπίτι, από το φθινόπωρο, ένα ρόδι. Μετά τη Μεγάλη Λειτουργία της Πρωτοχρονιάς το πετούσαν με δύναμη στο κατώφλι για να σπάσει σε χίλια κομμάτια κι έλεγαν: "Χρόνια Πολλά! Ευτυχισμένος ο καινούριος χρόνος!" Το έθιμο του ροδιού της πρωτοχρονιάς διατηρείται και σήμερα.
Την ώρα που αλλάζει ο χρόνος στην εξώπορτα του σπιτιού πετάνε και σπάνε ένα ρόδι και μπαίνουν μέσα στο σπίτι με το δεξί πόδι κάνοντας το ποδαρικό, ώστε ο καινούργιος χρόνος να τα φέρει όλα δεξιά, καλότυχα. Πολλοί άνθρωποι είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί ακόμα και σήμερα σχετικά με το άτομο που θα κάνει ποδαρικό στο σπίτι τους. Πολλές φορές προτιμούν μάλιστα ένα μικρό παιδί εξαιτίας της αθωότητάς του.
Στην πόλη της Καβάλας, πολλοί κάτοικοι διατηρούν ακόμα τόσο το σπάσιμο του ροδιού μπροστά στην είσοδο του σπιτιού για καλή τύχη, αλλά και τη μεταφορά μίας πέτρας -συνήθως από το μικρότερο μέλος της οικογένειας- στο εσωτερικό του σπιτιού για να είναι στέρεο το σπίτι και γερή ολόκληρη η οικογένεια τη νέα χρονιά.


Οι κολόνιες 
Στην Κεφαλονιά, αλλά και στα άλλα νησιά των Επτανήσων, το βράδυ της παραμονής της Πρωτοχρονιάς, οι κάτοικοι γεμάτοι χαρά για τον ερχομό του νέου χρόνου, κατεβαίνουν στους δρόμους κρατώντας μπουκάλια με κολόνιες και ραίνουν ο ένας τον άλλον τραγουδώντας :
"Ήρθαμε με ρόδα και με ανθούς να σας ειπούμε χρόνους πολλούς". Η τελευταία ευχή του χρόνου που ανταλλάσσουν είναι: "Καλή Αποκοπή", δηλαδή με το καλό να αποχωριστούμε τον παλιό χρόνο.

Μπουμπουσάρια ή ραγκουσάρια
Μπουμπουσάρια ή ραγκουτσάρια ονομάζονται στη Δυτική Μακεδονία τα τοπικά καρναβάλια της Πρωτοχρονιάς και των Θεοφανίων. Στη Σιάτιστα τα μπαμπουσάρια γίνονται - εκτός από την Πρωτοχρονιά - κυρίως τα Θεοφάνια, ενώ σ' όλα τα άλλα χωριά του Βοϊου μόνο την Πρωτοχρονιά, με εξαίρεση την Εράτυρα. Εκεί το ωραίο αυτό έθιμο το συναντούμε την επομένη της Πρωτοχρονιάς. 
Οι διάφορες παρέες των μεταμφιεσμένων νέων αποτελούσαν συγκροτημένες παρέες, σχεδόν στερεότυπες πάντα: η νύφη, ο γιατρός, ο γκέκας, ο αρματολός και ο σαλός (τρελός), που κατά κανόνα ήταν φορτωμένος με τα κουδούνια. Σε πολλά μέρη τα ραγκουτσάρια έκαναν επισκέψεις και στα διπλανά χωριά και μάλιστα, όταν δύο παρέες συναντιόνταν στους δρόμους, πιάνονταν από τα μπράτσα και χτυπώντας τα κουδούνια με δύναμη, η κάθε παρέα προσπαθούσε να αναγκάσει τους αντιπάλους σε υποχώρηση. 
Στη Σιάτιστα και στα γύρω χωριά, οι μικροί μεταμφιεσμένοι γυρίζουν στα σπίτια ή σταματούν τους μεγάλους στο δρόμο και τραγουδώντας "Και βάλε το χεράκι σου στην αργυρή σου τσέπη...", προσπαθούν να τους αποσπάσουν χρήματα.



Καρδίτσα : το «τάισμα της βρύσης» 
Τα μεσάνυχτα της παραμονής των Χριστουγέννων γίνεται το λεγόμενο «τάισμα» της βρύσης, κάτι που σε κάποια χωριά γίνεται παραμονή Πρωτοχρονιάς. Το έθιμο θέλει οι κοπέλες, να πηγαίνουν τα χαράματα των Χριστουγέννων στην πιο κοντινή βρύση «για να κλέψουν το «άκραντο νερό». 
Το λένε άκραντο, δηλαδή, αμίλητο, γιατί δε βγάζουν λέξη σε όλη τη διαδρομή. Αλείφουν τις βρύσες του χωριού με βούτυρο και μέλι, με την ευχή όπως τρέχει το νερό να τρέχει και η προκοπή στο σπίτι τον καινούργιο χρόνο και όπως γλυκό είναι το μέλι, έτσι γλυκιά να είναι και η ζωή τους.
Για να έχουν καλή σοδειά, όταν φτάνουν εκεί, την «ταΐζουν» με διάφορες λιχουδιές, όπως βούτυρο, ψωμί, τυρί, όσπρια ή κλαδί ελιάς. Μάλιστα, έλεγαν ότι όποια θα πήγαινε πρώτη στη βρύση, αυτή θα στεκόταν και η πιο τυχερή ολόκληρο το χρόνο.
Έπειτα ρίχνουν στη στάμνα ένα βατόφυλλο και τρία χαλίκια, «κλέβουν νερό» και γυρίζουν στα σπίτια τους πάλι αμίλητες μέχρι να πιούνε όλοι από το άκραντο νερό. Με το ίδιο νερό ραντίζουν και τις τέσσερις γωνίες του σπιτιού, ενώ σκορπούν στο σπίτι και τα τρία χαλίκια.

Ανατολική Μακεδονία: Οι «Μωμόγεροι»
Με ρίζες από τον Πόντο, οι «Μωμόγεροι» αναβιώνουν κάθε χρόνο στους Σιταγρούς και στα Πλατανιά της Δράμας. Πρόκειται για ένα είδος λαϊκού παραδοσιακού θεάτρου, όπου οι πρωταγωνιστές μιμούνται γεροντικά πρόσωπα, εξού και η ετυμολογία της λέξης «μωμόγερος» από το μίμος + γέρος.
Χίος: Αγιοβασιλιάτικα καραβάκια
Στην πόλη της Χίου την παραμονή της Πρωτοχρονιάς υπάρχει ένα έθιμο, τα αγιοβασιλιάτικα καραβάκια. Σύμφωνα με αυτό, όποιες ενορίες επιθυμούν, κατασκευάζουν (βάση μακέτας) πλοία, -πολεμικά ή εμπορικά- σε σμίκρυνση.
Αυτά συναγωνίζονται μεταξύ τους ως προς την ποιότητα κατασκευής και ως προς την ομοιότητα με τα πραγματικά πλοία, ενώ οι ομάδες, το «πλήρωμα» του κάθε πλοίου, τραγουδούν κάλαντα!
Κρήτη:  
 -Η «καλή χέρα»
Είναι το χαρτζιλίκι που δίνουν στα παιδιά όταν κάνουν το ποδαρικό για το καλό του χρόνου!
-Το έθιμο του εικονίσματος.
Την παραμονή της πρωτοχρονιάς πάνε μια εικόνα στην εκκλησιά κ αφού ξενοκοιμηθούν συνήθως τα παιδιά σε παππου-γιαγιά η θείους πηγαίνουν το πρωί στην εκκλησία,παίρνουν το λειτουργημένο εικόνισμα κ πηγαίνουν στο σπίτι για το ποδαρικό!
-Το έθιμο της Κρεμύδας
Το σκυλοκρέμμυδο ή κρεμύδα είναι συνηθισμένο φυτό στην Κρήτη. Φυτρώνει άγριο και μοιάζει με μεγάλο κρεμμύδι. Ακόμα και να το βγάλεις από τη γη και να το κρεμάσεις, δεν παύει να βγάζει νέα φύλλα και άνθη. Ο λαός πιστεύει ότι αυτή τη μεγάλη ζωτική του δύναμη μπορεί να τη μεταδώσει σε έμψυχα και άψυχα, γι’ αυτό την πρωτοχρονιά κρεμούν σκυλοκρέμμυδο στα σπίτια τους.
-Ηράκλειο Κρήτης: Η μπουγάτσα και η «καλή χέρα»
Κάθε χρόνο η Πρωτοχρονιά στην Κρήτη συνοδεύεται από μεγάλη κατανάλωση μπουγάτσας. Για το σκοπό αυτό, σε όλους τους δρόμους του Ηρακλείου στήνονται υπαίθριοι πάγκοι για να είναι γλυκιά η πρώτη γεύση που θα πάρουν οι κάτοικοι του νησιού. Όσο για το χαρτζιλίκι… αυτό ονομάζεται «καλή χέρα» και ρέει άφθονο!
Ηράκλειο
Πρόκειται για ένα έθιμο που διατηρείται χρόνια. Ο πρώτος άνθρωπος που θα πατήσει με το πόδι του (ποδαρικό) στο σπίτι μετά την είσοδο του νέου χρόνου, πρέπει να είναι τυχερός για να φέρει τύχη στο σπίτι και να πατήσει πρώτα με το δεξί του πόδι για να πάνε όλα δεξιά δηλ. καλά.
Επίσης την ημέρα της Πρωτοχρονιάς μεταφέρουν νερό από τη βρύση στο σπίτι και ο νοικοκύρης λέει : «Όπως τρέχει τούτο το νερό έτσι να τρέχουν και τα καλά στο σπίτι μου».
Ακόμη ο νοικοκύρης μεταφέρει μια πέτρα στο σπίτι λέγοντας: «Όπως είναι γερή τούτη η πέτρα έτσι να είναι γερό και το σπίτι μου». Σε ορισμένα μέρη του Ηρακλείου, την πρωτοχρονιά συνηθίζεται η οικογένεια να πηγαίνει στην εκκλησία. Μαζί τους παίρνουν μια εικόνα του σπιτιού, η οποία αφού λειτουργηθεί θα κάνει το ποδαρικό στο σπίτι.
Την πρωτοχρονιά οι παππούδες και οι στενοί συγγενείς δίνουν στα παιδιά την «καλή χέρα», δηλαδή κάποιο χρηματικό ποσόν. Έθιμο που διατηρείται μέχρι και σήμερα.
Στο Ηράκλειο υπάρχει και το έθιμο της μπουγάτσας, όπου οι κάτοικοι καταναλώνουν ανήμερα της Πρωτοχρονιάς μεγάλες ποσότητες μπουγάτσας, θέλοντας να είναι γλυκιά η πρώτη τους γεύση. Μάλιστα σε όλους τους δρόμου του Ηρακλείου την παραμονή της Πρωτοχρονιάς έχουν στηθεί υπαίθριοι πάγκοι για την διανομή μπουγάτσας.

Το σφάξιμο του χοίρου
Ένα παλιό έθιμο, που η πρόοδος και οι σύγχρονες ευκολίες το έχουν σβήσει, είναι το σφάξιμο του χοίρου. Κάθε οικογένεια μεγαλώνει στην αυλή του σπιτιού ένα χοίρο για να το σφάξει τις μέρες των γιορτών. Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς ο άντρας του σπιτιού έσφαζε το ζώο.
Τα λουκάνικα και τα κρέατα του χοίρου αφού τα κρέμαγαν σ'ένα κοντάρι, τα κάπνιζαν σε φωτιά από σχοινιές, μερσινιές και ξισταρκές για να στεγνώσουν. Μετά τα κρεμούσαν στον ήλιο για να ξεραθούν καλά. Από το κρέας του χοίρου έτρωγε η οικογένεια όλο το χρόνο.
Καβάλα: Ψέλνουν τα κάλαντα ανάβοντας φωτιές
Ένα πολύ παλιό έθιμο, προερχόμενο από τα χρόνια της Τουρκοκρατίας. Τα αγόρια που θα φύγουν στρατιώτες τη νέα χρονιά, συγκεντρώνουν μεγάλες στοίβες από ξύλα στην πλατεία. Την παραμονή ανάβουν μια μεγάλη φωτιά και ψέλνουν τα κάλαντα. Με το που ο δείκτης δείξει δώδεκα, ξεκινά το παραδοσιακό γλέντι με τσίπουρο και γλυκά.
Σε άλλες περιοχές της Καβάλας πάλι, το μικρότερο μέλος της οικογένειας μεταφέρει μια πέτρα στο εσωτερικό του σπιτιού για να είναι στέρεο και γερή η οικογένεια, ενώ τα μικρότερα παιδιά κάνουν «ποδαρικό» σε όλα τα σπίτια του κάθε οικισμού, μπαίνοντας με το δεξί. Για την καλή τύχη που φέρνουν, ανταμείβονται από τους ιδιοκτήτες με δώρα και γλυκά.

Σάμος: Η «προβέντα» και τα «μουλιστρίνα»
Εκτός από την βασιλόπιτα, οι γυναίκες της Σάμου φτιάχνουν και την «προβέντα». Πρόκειται για ένα πιάτο με γλυκά που «κρίνει» τη νοικοκυροσύνη της Σαμιώτισσας. Απαραίτητο βέβαια και εδώ είναι το σπάσιμο του ροδιού και το σκόρπισμα των σπόρων του ώστε να γεμίσει το σπίτι ευτυχία και υγεία, μόνο που οι τυχεροί που θα κάνουν ποδαρικό, παίρνουν τα «μπουλιστρίνα», το γνωστό σε όλους μας χαρτζιλίκι.
Θάσος: Το σκόρπισμα των φύλλων
Πρόκειται για ένα πολύ παλιό έθιμο κατά τη διάρκεια του οποίου όλοι κάθονται γύρω από το αναμμένο τζάκι, τραβούν την ανθρακιά προς τα έξω και ρίχνουν γύρω στ’ αναμμένα κάρβουνα, φύλλα ελιάς, βάζοντας στο νου τους από μια ευχή, χωρίς όμως να την πουν στους άλλους. Όποιου το φύλλο γυρίσει περισσότερο, εκείνου θα πραγματοποιηθεί και η ευχή του.
Ξάνθη: Πρασόπιτα, όπως λέμε βασιλόπιτα
Οι οικογένειες ανοίγουν φύλλο και παρασκευάζουν μια πίτα με πράσο, κιμά και μπαχαρικό κύμινο. Η πίτα ψήνεται σε παραδοσιακό ταψί, το οποίο ονομάζεται «σινί».
Άγιος Βασίλης
Φωτογραφία του Καλύβας Κωνσταντίνος.
Η "γενεαλογική" προέλευση του δυτικού Σάντα - Κλάους είναι ο Άγιος Νικόλαος, ο Επίσκοπος Μύρωνος - Λυκίας του 4ου μ.Χ. αιώνα, ονομαστός για την αρετή και την φιλανθρωπία του και φύλακας άγγελος των παιδιών και των ναυτικών.
Οι παλιοί Αθηναίοι περίμεναν τον 'Aγιο Βασίλη από το βράδυ της παραμονής με ολάνοιχτες τις πόρτες των σπιτιών τους και έστρωναν ένα μεγάλο τραπέζι και το φόρτωναν με τα πιο εκλεκτά γλυκίσματα και φαγητά για να τον φιλοξενήσουν. Μάλιστα, γύρω από το τραπέζι αυτό μαζευόταν το βράδυ της παραμονής όλη η οικογένεια και περίμενε για ν' αρχίσει το φαγοπότι. Τα μεσάνυχτα έσβηναν τις λάμπες τους κι έδιωχναν με γιουχαΐσματα τον παλιό χρόνο, πετώντας πίσω του στο δρόμο ένα παλιοπάπουτσο.






ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ 

Δευτέρα, 12 Δεκεμβρίου 2016

ONLINE: Επισκεφτείτε το μουσείο του Λούβρου από τον υπολογιστή σας δωρεάν!


78
ONLINE: Επισκεφτείτε το μουσείο του Λούβρου από τον υπολογιστή σας δωρεάν!
Το μουσείο του Λούβρου είναι ένα από τα μεγαλύτερα και παλαιότερα μουσεία τέχνης στον κόσμο. Eκθέτει συνολικά 35.000 έργα τέχνης - το 8% των αποκτημάτων του, που υπολογίζονται στα 445.000 κομμάτια. 

Οι μόνιμες συλλογές του μουσείου καταλαμβάνουν συνολικά έκταση 60.600 τετραγωνικών μέτρων και ανάμεσα σε αυτές είναι και οι ελληνικές, που καλύπτουν 25 αίθουσες ή χώρους.

Tο μουσείο μας δίνει τη δυνατότητα να επισκεφτούμε μέσω της οθόνης του υπολογιστή μας τις συλλογές του και να περιηγηθούμε ψηφιακά στα μοναδικά έργα τέχνης που φιλοξενεί. 

Πατήστε εδώ για να ξεκινήσετε την περιήγησή σας!

78

Κυριακή, 4 Δεκεμβρίου 2016

Δυο ψυχές δε συναντιούνται ποτέ τυχαία!

Υπάρχουν άνθρωποι στη ζωή μας…
που μας κάνουν ευτυχισμένους…
απ΄την απλή σύμπτωση να συναντηθούν τα μονοπάτια μας…
Κάποιους τους έχουμε σε ολη τη διαδρομή στο πλάι μας…
βλέποντας πολλά φεγγάρια να περνάνε…
ενώ κάποιους τους βλέπουμε ελάχιστα μεταξύ δύο βημάτων μας…
Ίσως κάθε φύλλο ενός δέντρου χαρακτηρίζει τους φίλους μας…
Επιπλέον…
η μοίρα μάς φέρνει και άλλους φίλους…
αυτούς που δεν γνωρίζαμε ότι επρόκειτο να διασχίσουν το δρόμο μας…
Πολλούς από αυτούς…
τους ορίζουμε ως αδερφές ψυχές… φίλους Καρδιακούς…
Είναι ειλικρινείς…
είναι αληθινοί…
Ξέρουν πότε δεν είμαστε καλά…
ξέρουν τι μας κάνει ευτυχισμένους!!
Υπάρχουν επίσης οι περιστασιακοί φίλοι…
αυτοί που γνωρίζουμε σε κάποιες διακοπές…
ή για λίγες μέρες ή ώρες…
Αυτοί συνήθως στολίζουνε το πρόσωπό μας με πολλά χαμόγελα…
για όσο καιρό είμαστε κοντά τους…
Μιλώντας για κοντά…
δε θα μπορούσαμε να ξεχάσουμε τους μακρινούς μας φίλους…
εκείνους που είναι στην άκρη των κλαδιών…
και όταν ο άνεμος φυσάει εμφανίζονται πάντα…
μεταξύ του ενός φύλλου και του άλλου…
Περνάει ο καιρός… το καλοκαίρι φεύγει…
πλησιάζει το φθινόπωρο και χάνουμε κάποια από τα φύλλα μας…
μερικά γεννιούνται σ’ ένα άλλο καλοκαίρι…
και μερικά παραμένουν για πολλές εποχές…
Κάθε πρόσωπο που έρχεται στη ζωή μας είναι μοναδικό…
Πάντα αφήνει κάτι από τον εαυτό του και παίρνει ένα κομμάτι από εμάς…
Θα υπάρξουν και εκείνοι που μας πήραν πολλά…
αλλά δε θα υπάρξουν αυτοί που δε μας άφησαν τίποτα…
Αυτή είναι η μεγαλύτερη ευθύνη της ζωής μας…
και η πιο προφανής απόδειξη…
πως δύο ψυχές δε συναντήθηκαν Π ο τ έ τυχαία!!
Χόρχε Λουίς Μπόρχες.

Ασουρές (βαρβάρα)


Ασουρές (βαρβάρα)

Υλικά: 

  • 1/2 κιλό σιτάρι
  • 2 λίτρα ζεστό νερό
  • 1 κούπα ζάχαρη
  • 1/2 κούπας ξανθές σταφίδες
  • 1/2 κούπας μαύρες σταφίδες
  • 1 κούπα καρύδια χοντροκομμένα
  • 2 κουταλάκια του γλυκού κανέλα
  • 1/2 κουταλάκι του γλυκού γαρύφαλλο
  • 1/4 κουταλάκι του γλυκού μοσχοκάρυδο
  • 1/8 κουταλάκι του γλυκού αλάτι
  • 4 κουταλιές της σούπας κορν φλάουρ ή αλεύρι

Υλικά για το γαρνίρισμα

  • καρύδια ψιλοκομμένα
  • λίγη κανέλα σκόνη

Εκτέλεση: 

Πλένουμε το σιτάρι και το βάζουμε σε μπολ να σταθεί 12 ώρες μέσα στο ζεστό νερό, για να φουσκώσει. Την άλλη μέρα βάζουμε το σιτάρι μαζί με το νερό σε κατσαρόλα, να βράσει, χωρίς να το στραγγίσουμε και το σιγοβράζουμε για 3 ώρες. Αν θέλουμε να βράσει πιο γρήγορα, το βράζουμε σε χύτρα ταχύτητας για 1 ώρα.
Το στραγγίζουμε και κρατάμε το χυλό. Ξεπλένουμε το σιτάρι με λίγο νερό και το νερό αυτό το προσθέτουμε στο χυλό. Όλο το νερό πρέπει να είναι 7 κούπες. Αν είναι λιγότερο το συμπληρώνουμε.
Βάζουμε το χυλό σε κατσαρόλα επάνω στη φωτιά, ρίχνουμε μέσα μία κούπα από το βρασμένο σιτάρι και όλα τα υπόλοιπα υλικά, όπως και το κορν φλάουρ ή το αλεύρι, αφού το διαλύσουμε προηγουμένως σε λίγο νερό από το χυλό.
Αν χρησιμοποιήσουμε αλεύρι, το βάζουμε σε ένα μικρό τηγάνι και το καβουρντίζουμε επάνω σε μέτρια φωτιά, ανακατεύοντας συνεχώς, μέχρι να ροδίσει ελαφρά.
Βράζουμε το χυλό 7-10 λεπτά, να πήξει ελαφρά. Τον μοιράζουμε σε μπολάκια, τον αφήνουμε να κρυώσει και τον βάζουμε στο ψυγείο να πήξει εντελώς.
Πασπαλίζουμε την επιφάνεια με λίγη κανέλα και ψιλοκομμένα καρύδια.


Άρθρο της προπονήτριας ζωής Lisa Kayne Lieberman
Ξέρετε εκείνες τις στιγμές όταν κοιτάζετε πίσω στο παρελθόν σας και νιώθετε άσχημα; Μερικές φορές ίσως να μην αναγνωρίζετε καν τον τρόπο που έχετε ενεργήσει. Το ίδιο συνέβη και σε μένα.
Όλοι έχουμε περάσει από αυτό το σημείο. Δεν υπάρχει κανείς σε αυτόν τον πλανήτη που δεν έχει νιώσει τουλάχιστον λίγη λύπη, αμηχανία, ενοχή ή ντροπή (ή οποιοδήποτε άλλο από αυτά τα «ευχάριστα» συναισθήματα) για το παρελθόν του. Η ειρωνεία είναι ότι όλα αυτά τα «άσχημα» πράγματα που λέμε, κάνουμε ή δεν λέμε και δεν κάνουμε μας επιτρέπουν να γνωρίζουμε ποιοί είμαστε, πού θέλουμε να βρισκόμαστε και να μάθουμε τι πραγματικά θέλουμε στη ζωή μας. Όταν ξανασκέφτομαι τις δύσκολες εμπειρίες μου τόσο στο παρελθόν όσο και στο παρόν, τις βλέπω ως δώρα ακόμα και αν δεν διαθέτουν ιδιαίτερα όμορφο «περιτύλιγμα».
Γι’ αυτό τον λόγο, θέλω να μοιραστώ μαζί σας 9 πράγματα που έμαθα στα 60 μου και που θα ήθελα να γνώριζα ήδη από τότε που ήμουν 20 χρονών:
1. Η μνησικακία δεν βελτιώνει τις καταστάσεις
Έχω κρατήσει πολλές φορές κακία στη ζωή μου. Συνήθως η ιστορία πήγαινε ως εξής: κάποιος (ένας φίλος, συνάδελφος, σύντροφος) με είχε πληγώσει ή απογοητεύσει και δεν ήμουν σε θέση να εκφράσω τα συναισθήματά μου – τον θυμό, τη θλίψη, την απόρριψη κλπ. Έδειχνα άνετη, αλλά τα συναισθήματα έμειναν μέσα μου και άρχισαν να θεριεύουν. Το αποτέλεσμα; Αισθανόμουν άβολα και απέφευγα τον «ένοχο» είτε με το να μην τον κοιτάζω καθόλου, είτε περνώντας δίπλα του και προσποιούμενη ότι δεν τον βλέπω είτε με το να μην απαντώ στα τηλεφωνήματά του.
Αυτό που έμαθα από έναν από τους μέντορές μου είναι ότι χρειάζεται περισσότερη ενέργεια για να διατηρήσουμε το συναίσθημα της μνησικακίας και της οργής απ’ ό,τι να απελευθερωθούμε από αυτά. Όταν κατάλαβα ότι η παρουσία του άλλου ατόμου στη ζωή μου ήταν πάντα εκεί διότι προσπαθούσα συνειδητά να το αποφύγω, είδα ότι είχα μια επιλογή. Θα μπορούσα να εκφράσω τα πραγματικά μου συναισθήματα ή να πάψω να κρατώ κακία και να συγχωρέσω. Σε κάθε περίπτωση, θα ήμουν αυθεντική και ξεκάθαρη με τον εαυτό μου.
2. Το να είναι κάποιος ευάλωτος αποτελεί δύναμη
Συνήθως ήμουν ντροπαλή και όχι ιδιαίτερα καλή στο να κάνω κοινωνικές σχέσεις. Μερικές φορές με πλησίαζαν άγνωστα άτομα και μου έλεγαν ότι είχα ένα ύφος που έλεγε «μείνετε μακριά μου», το οποίο ήξερα ότι πήγαζε από τη δική μου αμηχανία. Η ουσία ήταν ότι φοβόμουν την απόρριψη. Φοβόμουν τόσο πολύ να ανοιχτώ, που θεωρούσα τη φιλικότητα ως αδυναμία. Αν θεωρούσα ότι κάποιο άτομο ήταν άνετο ή ενδιαφέρον, δεν ήθελα να φαίνεται ότι εγώ ενδιαφερόμουν πολύ ή ότι επιζητούσα την προσοχή του.
Αυτό που έμαθα είναι ότι το να ανοίγομαι στους ανθρώπους πάντα αποτελεί μια πράξη θάρρους και δεν έχει σημασία πόσο μεγάλη ή μικρή είναι. Παρατήρησα και εκτίμησα το γεγονός ότι οι άλλοι άνθρωποι ήταν ανοιχτοί και εκφραστικοί και κατάλαβα ότι θα μπορούσα κι εγώ να γίνω έτσι. Προσπάθησα να διαλύσω την πεποίθηση ότι το να είναι κάποιος συναισθηματικά διαθέσιμος είναι το ίδιο πράγμα με το να έχει συναισθηματική εξάρτηση από τους άλλους και από τότε άρχισα να φέρομαι στους ανθρώπους με τον τρόπο που μου άρεσε να μου φέρονται.
3. Η έκφραση θυμού δεν θα σας κάνει να χάσετε φίλους
Η έκφραση της οργής μου ήταν πάντα κάτι πολύ δύσκολο για μένα. Κάθε φορά που ήταν να διαφωνήσω με κάποιον, αγχωνόμουν – το στομάχι μου ήταν χάλια, είχα ξηροστομία και ένα σωρό αλλά παρόμοια συμπτώματα. Αλλά αντί να συνειδητοποιήσω ότι ήμουν θυμωμένη, ένιωθα αμέσως ένοχη. Μήπως ήμουν κακιά, μικροπρεπής ή εμπαθής απλώς και μόνο επειδή δεν προσπέρασα το πρόβλημα; Τώρα γνωρίζω ότι κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Πάντα πίστευα ότι το να μην εκφράζω τα «άσχημα» συναισθήματα όπως ο θυμός ήταν δείγμα αρετής.
Αυτό που έμαθα είναι πόσο σημαντικό ήταν και είναι για μένα να επικοινωνώ ξεκάθαρα και με ειλικρίνεια. Δεν φωνάζω ούτε κατηγορώ, απλώς εκφράζω το πώς αισθάνομαι. Δεν αναφέρω τι είπε ή έκανε το συγκεκριμένο άτομο – εκφράζω τον τρόπο που όσα είπε ή έκανε με έκαναν να αισθάνομαι. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μια συζήτηση καθώς και μια ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας για να δουλέψουμε τη φιλία μας.
4. Η εμπιστοσύνη στον εαυτό μας είναι πολύ πιο σημαντική από οποιαδήποτε επιβεβαίωση της αξίας μας από εξωτερικούς παράγοντες
Όπως και οι περισσότεροι άνθρωποι κάποια στιγμή στη ζωή τους, ένιωθα την ανάγκη να έχω την επιβεβαίωση των άλλων ώστε να αισθάνομαι καλά με τον εαυτό μου. Δεν ήμουν όμως επιλεκτική και ζητούσα τη γνώμη πάρα πολλών ανθρώπων σχετικά με το τι έκανα, έλεγα ή φορούσα. Δεν ήμουν ποτέ σε θέση να προχωρήσω χωρίς να πάρω το πράσινο φως από την οικογένεια, τους φίλους και τους συναδέλφους μου.
Τελικά έμαθα να επικεντρώνομαι στις δικές μου απόψεις και πραγματικά να καταλαβαίνω τι μου αρέσει, τι θέλω να κάνω και πώς αισθάνομαι. Δίνω στον εαυτό μου χρόνο και χώρο για να αξιολογήσω και να επανεξετάσω τις αποφάσεις μου και δέχομαι ότι αυτό μπορεί να είναι δύσκολο. Στην περίπτωση που χρειάζομαι μια δεύτερη (ή τρίτη) γνώμη, φροντίζω να ρωτήσω κάποιον του οποίου τη γνώμη πραγματικά σέβομαι αντί να ρωτάω κάποιον στην τύχη.
5. Είναι λάθος η επιλογή φίλων που ενδιαφέρονται μόνο για τον εαυτό τους
Αυτή η ιστορία ήταν συνηθισμένη στη ζωή μου. Επέλεγα φίλους που ήθελαν ή είχαν ανάγκη την προσοχή μου συνεχώς και στις περισσότερες περιπτώσεις ήταν σε θέση να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για τον σκοπό αυτό. Κάτι τέτοιο ήταν το ιδανικό για μένα, καθώς η ανασφάλειά μου με έκανε να θέλω να έρχομαι σε δεύτερη μοίρα. Νόμιζα ότι ήταν πιο εύκολο και πιο βολικό για μένα μέχρι που συνειδητοποίησα ότι δεν ήθελα να παίζω πια αυτόν τον ρόλο.
Αυτό που έμαθα είναι ότι δεν επέτρεπα απλώς να συμβεί, αλλά επέλεγα φίλους που ήθελαν να βρίσκονται στο επίκεντρο της προσοχής. Μόλις το συνειδητοποίησα και θέλησα να το αλλάξω, άρχισα να έχω πιο δυναμική παρουσία στις φιλίες μου. Κι αν αυτό δεν ήταν δυνατόν, μερικές φορές η φιλία έπρεπε να τελειώσει ή να μην έχει πια τόση σημασία για μένα.
6. Το να είστε υποχωρητικοί δεν είναι το ίδιο πράγμα με το να παραμελείτε τις ανάγκες σας
Συνήθως για τον εαυτό μου χρησιμοποιούσα τη φράση «η βολική Λίζα». Ο πιο ειλικρινής τρόπος για να το πω αυτό είναι ότι προσποιούμουν πως είμαι βολική. Όταν έβγαινα με τους φίλους μου, συνήθως υποχωρούσα σε ό,τι ήθελαν να κάνουν ή στο πού ήθελαν να πάνε.
Προσποιούμουν ότι δεν με ένοιαζε γιατί φοβόμουν να εκφράσω τη γνώμη μου. Αυτό δεν είναι το ίδιο με το να είναι κάποιος υποχωρητικός. Αντιθέτως, ήμουν ανασφαλής και ανησυχούσα για το αν στους φίλους μου θα άρεσε το εστιατόριο που είχα επιλέξει ή η ταινία που είχα προτείνει να δούμε.
Με τα χρόνια έμαθα ότι στην πραγματικότητα είμαι βολική με την κυριολεκτική έννοια της λέξης. Μου αρέσει να κάνω ανοιχτές συζητήσεις με τους φίλους μου για το τι μας αρέσει και τι όχι και για μένα αυτό σημαίνει να είναι κάποιος βολικός. Μου πήρε όμως λίγο χρόνο για να καταλήξω εκεί. Σιγά-σιγά, άρχισα να προτείνω διάφορα και διαπίστωσα ότι οι φίλοι μου ήταν δεκτικοί στις ιδέες μου. Και, αν μερικές φορές δεν ήταν, δεν με πείραζε. Το σημαντικό ήταν ότι άρχισα να αποδέχομαι τον εαυτό μου.
7. Η προσπάθεια να ασχοληθείτε με κάτι που νομίζετε ότι δεν μπορείτε είναι κάτι τρομερά απελευθερωτικό
Ίσως αυτό ακούγεται κάπως κλισέ – αλλά και τα κλισέ υπάρχουν για κάποιον λόγο. Προσωπικά φοβόμουν να γράψω. Ένιωθα κυριολεκτικά απαίσια όταν είχα να γράψω κάτι, ακόμα και ευχαριστήρια σημειώματα. Επίσης, ένιωθα τρομερά αγχωμένη όταν έπρεπε να μιλήσω μπροστά σε πολλά άτομα, δηλαδή σε περισσότερα από 2. Νόμιζα ότι δεν θα κατάφερνα να αρθρώσω λέξη και το άγχος μου με έκανε να πιέζομαι ακόμα περισσότερο.
Αυτό που έμαθα είναι ότι είχα εφησυχάσει ζώντας μέσα στην αμφιβολία. Αυτό δεν με έκανε να νιώθω καλά, αλλά ήταν ένα συναίσθημα που είχα συνηθίσει διότι μου προσέφερε ασφάλεια. Όταν συνειδητοποίησα ότι οι φόβοι μου είχαν προκληθεί από την αρνητική εικόνα που είχα για τον εαυτό μου και όχι από την πραγματική κατάσταση, αποφάσισα να κάνω μερικά μικρά βήματα – δηλαδή άρχισα να γράφω εργασίες και να μιλάω στο τηλέφωνο για τις συνεδρίες προπόνησης ζωής. Όταν μίλησα με ειλικρίνεια για το τι σκεφτόμουν και για το τι ένιωθα, είδα ότι άρχισα να χαλαρώνω χωρίς καν να προσπαθήσω. Αν αλλάξετε τις σκέψεις σας, θα καταφέρετε να αλλάξετε και τη ζωή σας.
8. Το να είναι κάποιος μόνος του δεν είναι το ίδιο με το συναίσθημα της μοναξιάς
Είμαι μοναχοπαίδι. Καθώς μεγάλωνα, πάντα ένιωθα μοναξιά και λαχταρούσα ένα αδελφάκι. Στα εφηβικά μου χρόνια (και στην ενήλικη ζωή) είχα τη συνήθεια να κουβεντιάζω στο τηλέφωνο με τους φίλους μου φροντίζοντας να κρατάω τον εαυτό μου απασχολημένο με την «παρέα» των άλλων ανθρώπων.
Εκείνο που έμαθα καθώς δούλευα συναισθήματα όπως η αυτοαμφιβολία σε άλλους τομείς της ζωής μου είναι ότι πραγματικά μου αρέσει να περνώ χρόνο μόνη μου και ότι αυτό δεν είναι το ίδιο πράγμα με το συναίσθημα της μοναξιάς. Τώρα θεωρώ τον χρόνο που μένω μόνη μου ένα δώρο! Επιλέγω τι θέλω να κάνω – να διαβάσω, να παρακολουθήσω κάτι, να φάω, να πιω, οτιδήποτε – και αισθάνομαι τέλεια.
9. Τα αρνητικά συναισθήματα σχετίζονται περισσότερο με τις σκέψεις παρά με την πραγματικότητα
Αυτό είναι ένα σημαντικό ζήτημα και ίσως συνοψίζει οτιδήποτε άλλο έχω γράψει μέχρι τώρα. Κάθε φορά που ένιωθα άσχημα – για μια κατάσταση, μια συζήτηση, μια σχέση, μια εργασία και ούτω καθεξής – υπέθετα ότι υπήρχε κάτι λανθασμένο που αφορούσε τη συγκεκριμένη πραγματικότητα και σίγουρα είχα κι εγώ κάποιο πρόβλημα.
Αυτό που έμαθα είναι ότι μπορούμε να αμφισβητήσουμε αυτές τις υποθέσεις. Μπορούμε να αλλάξουμε τις σκέψεις μας και τον τρόπο που τις αντιμετωπίζουμε. Αυτή η γνώση με βοήθησε να συνειδητοποιήσω τη δύναμη της αποδοχής. Δεν είναι αδυναμία ή κάτι ανόητο – πραγματικά έχει αποτελέσματα! Αν αισθάνεστε άσχημα και οφείλεται στον αρνητικό τρόπο σκέψης που έχετε για τον εαυτό σας, προσπαθήστε να παρατηρήσετε την επίδραση της σκέψης σας.
Μόλις παρατηρήσετε τις σκέψεις σας, μπορείτε να τις αμφισβητήσετε και να πειραματιστείτε με άλλους τρόπους σκέψης. Αυτό ίσως φαίνεται τρομακτικό, αλλά θα σας βοηθήσει να βρείτε την αιτία που σας κρατά κολλημένους σε συγκεκριμένες σκέψεις. Αν αλλάξετε τις σκέψεις σας, θα καταφέρετε να αλλάξετε και τη ζωή σας. Αυτό είναι γεγονός και ισχύει για όλους ανεξαρτήτως ηλικίας.